zaterdag, 06 april 2019 10:40

Uit de oude doos (deel 2)

Geschreven door
Jürgens Redczus Jürgens Redczus

Deze blog gaat over het prille begin van LETS Leeuwarden en tegelijk gaat het over een onderwerp wat ook nu nog actueel is: de waarde van het complementaire ruilmiddel de 'Tuin'. De centrale vraag is, gaan we voor vrijheid of gelijkwaardigheid?
Toen Jurgens Redczus begin 2018 voor de tweede keer lid

werd van Lets, heeft hij het krantensknipsel uit het Nieuwsblad van het Noorden van 1995 (zie foto onderaan de pagina) op Facebook geplaatst. Er is destijds een periode geweest dat Letsleden hun verdiensten konden besteden in een aantal winkels. Het stuk in de krant handelt over over de vraag of winkeliers hier omzetbelasting over zouden moeten betalen. Naar aanleiding van dit krantenknipsel, ontspon zich een dialoog tussen Jurgens en onze voormalige voorzitter Greta Hielkema.
Hieronder een verslag van dit gesprek waarbij ik ruim de vrijheid heb genomen om delen in te korten of juist samen te voegen met passages uit email van Jurgens."

Jurgens; "Het is meer dan 20 jaar geleden, dat ik de eerste natuurvoedingswinkel in Nederland bestierde waar klanten met Letseenheden goederen mochten kopen. Dit was belastinggewijs best heftig om voor elkaar te krijgen."
Greta; "Wat gebeurde er na dat half jaar van aanzien door de belastingdienst? En werd er vastgesteld wat de waarde van 1 Tuin is en werd er omzetbelasting geheven?
Jurgens; Als ik mij goed herinner heeft mijn boekhouder het in overleg met de belastingdienst slim gespeeld. Heb in ieder geval zelf nooit een aanslag van de belastingdienst ontvangen en hoefde nooit omzetbelasting te betalen."
Jurgens; "Toen konden alle Letsleden hun tuinen bij mij voor levensmiddelen omruilen, zo konden bijstandsmoeders ook de duurdere natuurvoeding kopen. Er waren natuurlijk heel veel Letsleden die hun Tuinen bij mij in de natuurvoedingswinkels gingen verzilveren. Wij konden daarmee in eerste instantie gemakkelijk aan onze behoeftes voldoen. We konden zelfs kostbare kunstwerken verwerven die we anders niet zo makkelijk hadden aangekocht. Maar toen ontdekten we dat de ene bijvoorbeeld voor het schoonmaken van de dakgoot in 1 uur 5 Tuinen vroeg en de ander 25 Tuinen, dus de ene 2 broden bij mij in de winkel kon kopen en de ander 10. Blijkbaar stond het eigen belang van een aantal deelnemers prioritair boven het egalitaire belang. Toen stelde ik dat ik niet met Lets ben begonnen om ongelijkheid te bevorderen maar juist het tegenovergestelde; gelijkwaardigheid. Toen ben ik ermee gestopt"
Greta; "Prefereer je eigenbelang of dat van de gemeenschap of de omgeving: kies je voor het ene of het andere? Wat zegt dat over jou? Wat past bij je?
Jurgens; "Het zegt ook iets over de kwetsbaarheid van het systeem. Tolereert LETS te gemakkelijk dat sommige leden meer van de vereniging profiteren dan anderen. Dat de vrijheden boven sancties verheven zijn en men wel de rechten, maar niet de plichten wil. Men stelde destijds dat iedereen zelfstandig zijn vraagprijs net zoals in de handelswereld -die geen moraal kent- zelf mocht bepalen. Vrijheid hoort voor mij daar op waar de ongelijkwaardigheid van een ander begint."
Greta; "Ieder systeem, elk protocol schiet op den duur te kort. We moeten volgens mij terug naar de menselijke maat: contact tussen mij en jou en dan ontstaan mooie dingen."

Jurgens heeft zich na opnieuw een jaar lid te zijn geweest, nogmaals uitgeschreven; "Dit omdat ik begrepen heb dat aan het beleid binnen Lets Leeuwarden niets is veranderd. De waardering hoort gelijkwaardig te zijn en als we echt iets willen veranderen moeten we op dat punt beginnen." "Ik vind Lets als gezellige groep goed functioneren, maar in een aantal opzichten ook minder omdat in een commune zoals ik die in mijn jeugd heb beleefd deden we alle handelingen gewoon zonder er geld voor te vragen." "En ja, je weet wel hoe Albert Schweitzer het formuleerde: geluk is het enige dat zich vermenigvuldigt, als men het deelt."

Het eerste deel 'Uit de oude doos' lezen? Kijk dan eens bij de blog door Lisa geschreven over het 15 jarig jubileum van Lets in 2009.